Dansen met beren

Op 3 maart organiseerden we, samen met ZWconnect, Flever, WGV Zorg en Welzijn Zuid-Holland Zuid en ZorgpleinNoord het webinar ‘Dansen met beren’. Met meer dan 200 deelnemers kijken we terug op een inspirerend en geslaagd webinar. Tijdens de bijeenkomst stond de samenwerking tussen zorgprofessionals en naasten centraal; een thema dat steeds belangrijker wordt in toekomstbestendige zorg en welzijn.

Samenwerken met naasten: belangrijk en soms uitdagend

Het actief betrekken van naasten bij zorg en ondersteuning draagt bij aan betere kwaliteit van zorg, sterkere teams en duurzaam werkplezier voor professionals. Tegelijkertijd blijkt in de praktijk dat samenwerken met familie en het netwerk van cliënten niet altijd vanzelf gaat. Overtuigingen, ervaringen of zorgen kunnen samenwerking soms in de weg staan. Deze belemmeringen worden ook wel ‘beren op de weg’ genoemd. Tijdens het webinar gingen deelnemers samen op zoek naar manieren om met deze beren om te gaan, of beter gezegd: ermee te leren dansen.

Introductie van de tool ‘Dansen met Beren’

Paula Gerring en Shweta Bos, adviseurs Informele Zorg van Vilans, namen de deelnemers mee in de praktische tool Dansen met Beren. Deze tool is ontwikkeld binnen het programma Waardigheid en Trots voor de Toekomst en helpt zorgteams om overtuigingen en aannames over samenwerking met naasten bespreekbaar te maken. Door deze overtuigingen te herkennen en er samen over in gesprek te gaan, ontstaat ruimte voor nieuwe perspectieven en mogelijkheden. De tool kan binnen zorg- en welzijnsorganisaties worden gebruikt, maar is ook toepasbaar in andere sectoren waar samenwerking met het netwerk van cliënten belangrijk is.

Tijdens het webinar kregen deelnemers onder andere inzicht in:

  • wat de tool Dansen met Beren inhoudt;
  • welke opbrengsten het gebruik kan hebben;
  • hoe organisaties de tool in de praktijk kunnen inzetten;
  • welke rollen en functies hierbij betrokken kunnen worden.
De praatplaat met 7 beren

Een belangrijk onderdeel van de tool is de praatplaat met zeven veelvoorkomende ‘beren’ in de samenwerking met naasten. Deze praatplaat helpt teams om op een laagdrempelige manier het gesprek te starten over gevoelens, gedachten en overtuigingen die samenwerking kunnen beïnvloeden. Door één van de beren te kiezen en hierover met elkaar te praten, ontstaat ruimte voor herkenning, begrip en nieuwe inzichten. De kracht van de praatplaat zit in het zichtbaar maken van wat vaak onuitgesproken blijft.

Gespreksleidraad voor teams

Bij de praatplaat hoort de gespreksleidraad ‘Dansen met beren in de samenwerking met naasten. Deze leidraad helpt teams om op een gestructureerde manier met elkaar in gesprek te gaan. Het gesprek bestaat uit drie stappen:

  1. Erkennen van gevoelens: creëer ruimte om gevoelens te delen, zonder oordeel.
  2. Reflecteren op gedachten: onderzoek welke gedachten en overtuigingen schuilgaan achter die gevoelens.
  3. Verkennen van nieuwe mogelijkheden: kijk samen wat er anders kan, zonder te overtuigen of te dwingen.

Een gesprek duurt meestal 30 tot 60 minuten en wordt begeleid door een gespreksleider, bijvoorbeeld een teamleider, kwaliteitsverpleegkundige of coördinator informele zorg. Door deze gesprekken ontstaat meer begrip voor elkaars perspectief en kunnen teams samen zoeken naar mogelijkheden om de samenwerking met naasten te versterken.

Samen verder bouwen aan goede samenwerking

De grote belangstelling voor het webinar laat zien dat het onderwerp leeft in het werkveld. Door het gesprek aan te gaan over overtuigingen en ervaringen, kunnen zorgprofessionals en naasten samen bouwen aan een gelijkwaardige en duidelijke samenwerking rondom cliënten en bewoners. Met de tool Dansen met Beren, de praatplaat en de gespreksleidraad krijgen teams praktische handvatten om dit gesprek in hun eigen organisatie voort te zetten.